alphafreepress.gr / ΠΟΛΙΤΙΚΗ / Εκπαιδευτικό νομοσχέδιο: Η ανώτατη εκπαίδευση σε δημόσια διαβούλευση
ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Εκπαιδευτικό νομοσχέδιο: Η ανώτατη εκπαίδευση σε δημόσια διαβούλευση

Εκπαιδευτικό νομοσχέδιο: Γνώμονας η διαφάνεια, η αντικειμενικότητα, η αξιοκρατία με κριτήρια ποιότητας και η αποκέντρωση των εξουσιών.

Εκπαιδευτικό νομοσχέδιο: H ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων παρουσίασε το νομοσχέδιο για την ανώτατη εκπαίδευση που θα τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, με γνώμονα τη διαφάνεια και την αντικειμενικότητα, την αξιοκρατία με κριτήρια ποιότητας, την αποκέντρωση εξουσιών, και την ανάγκη για διαμόρφωση του ακαδημαϊκού χάρτη της χώρας μετά από συνεκτικό στρατηγικό σχεδιασμό.

Βασικοί άξονες του νομοσχεδίου είναι η ίδρυση της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ), με ενισχυμένες αρμοδιότητες, σε αντικατάσταση της περιορισμένης και προϋπάρχουσας Αρχής Διασφάλισης και Πιστοποίησης της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ΑΔΙΠ). Παράλληλα, επιζητάται η απελευθέρωση της έρευνας και δημιουργία ευέλικτου και ευπροσάρμοστου πλαισίου λειτουργίας των Ειδικών Λογαριασμών Έρευνας (ΕΛΚΕ).

από τη Φωτεινή Βρύνα, επικεφαλής του γραφείου ισότητας ΕΝΠΕ, Γραμματέα Πολιτικού Συνδέσμου Γυναικών

Εκπαιδευτικό νομοσχέδιο: Η νέα δομή της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης

Η νέα δομή της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης με αυξημένες εγγυήσεις ανεξαρτησίας θα αποτελείται από:

  • Τον Πρόεδρο που θα ορίζεται με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου, ύστερα από εισήγηση του υπουργού Παιδείας και σύμφωνη γνώμη της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής.
  • Το Ανώτατο Συμβούλιο θα αποτελεί επιτελικό όργανο για τις μείζονες αποφάσεις αναδιάρθρωσης του ακαδημαϊκού χάρτη, του στρατηγικού σχεδιασμού και της χρηματοδότησης των ΑΕΙ. Θα συμμετέχουν Καθηγητές α’ βαθμίδας από την Ελλάδα ή το εξωτερικό. Τα Μέλη του θα επιλέγονται από τριμελές Συμβούλιο Επιλογής, αποτελούμενο από τον Πρόεδρο και δύο Καθηγητές α’ βαθμίδας, μετά από δημόσια προκήρυξη.
  • Το Συμβούλιο Αξιολόγησης και Πιστοποίησης θα αποτελεί εκτελεστικό όργανο που αξιολογεί και πιστοποιεί τα ΑΕΙ και τα προγράμματα σπουδών. Θα συμμετέχουν εξειδικευμένοι Καθηγητές α’ βαθμίδας ανά γνωστικό αντικείμενο καθώς και εκπρόσωποι φοιτητών και κοινωνικών εταίρων. Τα Μέλη του θα επιλέγονται από τριμελές Συμβούλιο Επιλογής, αποτελούμενο από τον Πρόεδρο και δύο Καθηγητές α’ βαθμίδας, ανά γνωστικό αντικείμενο, μετά από δημόσια προκήρυξη.
  • Τον Γενικό Διευθυντή που θα επιλέγεται από τριμελές Συμβούλιο Επιλογής, αποτελούμενο από Μέλη του Ανώτατου Συμβουλίου, μετά από δημόσια προκήρυξη.

Ο ρόλος του Ανώτατου Συμβουλίου

Το Ανώτατο Συμβούλιο της ΕΘΑΑΕ θα εισηγείται στον υπουργό:

  • Tο πρόγραμμα εθνικής στρατηγικής για την ανώτατη εκπαίδευση.
  • Tην ίδρυση, συγχώνευση, κατάτμηση, κατάργηση πανεπιστημίων, σχολών, τμημάτων.
  • Την κατανομή του ετήσιου προϋπολογισμού επιχορήγησης στα ΑΕΙ, με το 80% να κατανέμεται βάσει κριτηρίων, όπως ο αριθμός των φοιτητών, το κόστος ανά φοιτητή και η γεωγραφική διασπορά.
  • Την κατανομή 20% της χρηματοδότησης αυτής μέσω αξιολόγησης (υλοποίηση για πρώτη φορά performance-based funding και παροχή κινήτρων στα ΑΕΙ να βελτιωθούν σε στόχους που τα ίδια επιλέγουν, στο πλαίσιο της αυτονομίας τους, πχ ποιότητα εκπαίδευσης, ερευνητική δραστηριότητα, δράσεις εξωστρέφειας).
  • Τις προγραμματικές συμφωνίες υπουργείου και ΑΕΙ.

Ο ρόλος του Συμβουλίου Αξιολόγησης και Πιστοποίησης

Το Συμβούλιο Αξιολόγησης και Πιστοποίησης:

  • Θα αξιολογεί τα ΑΕΙ και το εάν πληρούν τις ποιοτικές προϋποθέσεις για να οργανώνουν προγράμματα σπουδών α’, β’ και γ’ κύκλου.
  • Θα αξιολογεί τις ερευνητικές μονάδες εντός ΑΕΙ.
  • Θα πιστοποιεί την ποιότητα: των εσωτερικών συστημάτων διασφάλισης της ποιότητας των ΑΕΙ, των προγραμμάτων σπουδών (εκ των προτέρων για τα μελλοντικά & εκ των υστέρων για τα ήδη ιδρυθέντα).
  • Θα διενεργεί θεματικές αξιολογήσεις των ΑΕΙ (πχ στρατηγική διεθνοποίησης, ισότητα των φύλων, πρόσβαση ΑμεΑ).

Τέλος στις γραφειοκρατικές αγκυλώσεις

Με το νέο νομοθετικό πλαίσιο, επιδιώκεται η αποφυγή των γραφειοκρατικών αγκυλώσεων του υφιστάμενου πλαισίου και επιτυγχάνεται μεγαλύτερη ευελιξία στη λειτουργία των ΕΛΚΕ αυξάνοντας ταυτόχρονα τη λογοδοσία και τη διαφάνεια, μεταξύ άλλων, προβλέπεται:

  • Ο προϋπολογισμός του έργου/προγράμματος καθίσταται πλέον αυτοτελής και διακριτός σε σχέση με τον προϋπολογισμό των υπόλοιπων έργων.
  • Για τα πολυετή έργα συντάσσεται πλέον συνοπτικός συνολικός προϋπολογισμός χωρίς επιμέρους κατανομή των κονδυλίων στα έτη.
  • Οι αναμορφώσεις των προϋπολογισμών των έργων γίνονται απολογιστικά ανά τρίμηνο και η αναμόρφωση του προϋπολογισμού του ΕΛΚΕ ανά μήνα, χωρίς να επιβαρύνονται οι ερευνητές.
  • Οι δαπάνες είναι νόμιμες εφόσον πραγματοποιούνται εντός των ορίων του συνόλου του εγκεκριμένου προϋπολογισμού ενός έργου/προγράμματος και όχι εντός των ορίων κάθε επιμέρους κατηγορίας δαπάνης.

Στόχος του νομοσχεδίου είναι ένα αποκεντρωμένο εκπαιδευτικό σύστημα και η καλύτερη ποιότητα και αποτελεσματικότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης.